
Adnoddau | Sut i gyfleu gwerth llawn Prydau ar Glud
Datblygwyd gan brosiect Prydau ar Olwynion y DU, Prifysgol Bryste.
Pam mae hyn yn bwysig
Yn aml, disgrifir Prydau ar Glud fel gwasanaeth bwyd – ond mae darparwyr yn gwybod bod ei werth yn mynd ymhell y tu hwnt i'r pryd ei hun.
Mae ymchwil a phrofiad darparwyr yn dangos yn gyson fod Prydau ar Glud yn cefnogi pobl i aros yn annibynnol gartref, yn gwella lles, ac yn rhoi sicrwydd i deuluoedd.
Fodd bynnag, nid yw'r gwerth llawn hwn bob amser yn cael ei ddeall yn dda gan y rhai y tu allan i'r sector.
Mae'r canllaw hwn yn cynnig ffyrdd syml o gyfleu effaith ehangach Prydau ar Glud wrth siarad â theuluoedd, gweithwyr proffesiynol, comisiynwyr, neu bartneriaid lleol.
Mae Prydau ar Glud yn fwy na phryd o fwyd
Mae gwasanaethau Prydau ar Glud fel arfer yn darparu:
- mynediad rheolaidd at fwyd maethlon
- cyswllt cymdeithasol cyson
- gwiriadau lles anffurfiol
- adnabod pryderon yn gynnar
- sicrwydd i deuluoedd a gofalwyr
Fel y disgrifiodd un darparwr:
“I lawer o bobl, nid pryd o fwyd yn unig yw hwn – dyma eu prif bwynt cyswllt y diwrnod hwnnw.”
Pa wahaniaeth mae'r gwasanaeth yn ei wneud?
Mae tystiolaeth a phrofiad darparwyr yn dangos bod Prydau ar Glud yn cefnogi:
- annibyniaeth a'r gallu i aros gartref
- maeth gwell a bwyta'n rheolaidd
- llai o ynysu cymdeithasol
- mwy o ymdeimlad o ddiogelwch a sicrwydd
- nodi newidiadau mewn iechyd neu lesiant yn gynharach
Mewn llawer o achosion, mae hyn yn helpu i atal yr angen rhag cynyddu ac yn lleihau pwysau ar wasanaethau iechyd a gofal.
Ffordd syml o ddisgrifio'r gwasanaeth
Mae rhai darparwyr yn ei chael hi'n ddefnyddiol defnyddio neges fer, glir:
“Mae Prydau ar Glud yn wasanaeth ataliol – mae'n helpu pobl i aros yn iach, yn annibynnol, ac yn gysylltiedig gartref.”
Addasu eich neges ar gyfer gwahanol gynulleidfaoedd
Teuluoedd a gofalwyr
Canolbwyntio ar sicrwydd ac effaith o ddydd i ddydd:
- “Bydd rhywun yn gwirio i mewn yn rheolaidd”
- “Byddan nhw’n gwybod bod eich perthynas yn bwyta’n iawn”
- “Mae’n rhoi tawelwch meddwl os nad ydych chi’n byw gerllaw”
Gweithwyr proffesiynol iechyd a gofal cymdeithasol
Canolbwyntio ar atal a chefnogi:
- “Mae’n helpu pobl i gynnal annibyniaeth gartref”
- “Mae’n cefnogi rhyddhau diogel o’r ysbyty”
- “Mae’n darparu cyswllt a monitro rheolaidd”
Comisiynwyr a llunwyr polisi
Canolbwyntio ar effaith y system:
- “Mae’n wasanaeth ataliol, wedi’i seilio ar y gymuned”
- “Mae’n helpu i ohirio neu leihau’r angen am ofal mwy dwys”
- “Mae’n cefnogi pobl i aros yn eu cartrefi eu hunain am hirach”
Cysylltu tystiolaeth genedlaethol ag arfer lleol
Efallai yr hoffech gysylltu negeseuon ehangach â'ch gwasanaeth eich hun:
- “Rydyn ni’n gweld hynny’n cael ei adlewyrchu yma yn ein hardal leol…”
- “Mae’r galw am y math hwn o gefnogaeth wedi bod yn cynyddu…”
- “Dyma’r math o gefnogaeth sy’n helpu pobl i aros gartref yn hirach…”
Defnyddio tystiolaeth
Mae rhai darparwyr yn ei chael hi'n ddefnyddiol cynnwys un pwynt syml, sy'n seiliedig ar dystiolaeth, i gefnogi eu neges. Er enghraifft:
- mae'r gwasanaeth yn cefnogi annibyniaeth a diogelwch gartref
- mae'n darparu cyswllt rheolaidd ac yn lleihau unigedd
- mae'n cyfrannu at bobl yn teimlo'n fwy diogel a chefnogol
Nid oes angen i chi ddefnyddio sawl enghraifft – mae un pwynt clir yn aml yn ddigon.
Nodyn olaf
Mae pob gwasanaeth yn wahanol, a chi sy'n adnabod eich cyd-destun lleol orau.
Bwriad y canllaw hwn yw bod yn ysgogiad. Efallai eich bod eisoes yn cyfleu gwerth eich gwasanaeth mewn ffyrdd sy'n gweithio'n dda i'ch cymuned.
Mae rhagor o wybodaeth am fanteision Prydau ar Glud ar gael yma: https://www.bristol.ac.uk/policybristol/policy-briefings/care-meals-carers
